2.831 maden işçisinin
sıkıntılarını, haklı taleplerini Meclis kürsüsünden dile getiren CHP Manisa
Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu, mağdur işçilerin Ankara’ya yapmayı
planladıkları yürüyüşün Soma Kaymakamı Ahmet Altıntaş tarafından
engellendiğini, madencilerin haklı mücadelesine sahip çıkılmasını istedi.
Türkiye Büyük Millet
Meclisi’nin açılış oturumunda konuşan Bakırlıoğlu, haklarını arayan madencilere
uygulanan adaletsizliğe de dikkat çekerek; “Bildiğimiz gibi, beş yıl önce
Manisa’mızın Soma ilçesinde meydana gelen maden faciasında 301 madencimizin
hayatını ne yazık ki kaybetmiştik. Soma Kömürleri AŞ’nin hizmet alımıyla
işlettiği Enez maden ocağında yaşanan faciadan kısa bir süre sonra söz konusu
ocakta çalışmakta olan 2.831 madenci bir telefon mesajıyla kapının önüne
konulmuştu üstelik kıdem ve ihbar tazminatları verilmeden. Bu işçilerimiz,
madencilerimiz yaklaşık beş yıldan beri kıdem ve ihbar tazminatlarının yani
haklarının peşinde ancak bu haklı davalarında bir arpa boyu yol alabilmiş
değiller ne yazık ki. Bu konuda yani Soma’da mağdur olan madencilerin
mağduriyetini gidermek için 2015 tarihinde bu meclis çatısı altında yasal bir
düzenleme yapıldı. Söz konusu düzenlemede “Maden Kanunu kapsamında
rödövans sözleşmeleri çerçevesinde yer altı madenciliği yapan şirketlere ve
ortaklarına ait malların TMSF tarafından el konulan mal ve gelirleri öncelikle
işçilerin kıdem ve ihbar tazminatları ile izin ve fazla mesai gibi
alacaklarının ödenmesinde kullanılır” denilmekte. Yani TMSF Soma A.Ş’nin
veya ortaklarına ait el koyduğu malları satacak öncelikle işçilerin
alacaklarını karşılayacak. Şimdi “Yasal düzenlemeye rağmen nasıl olurda bu
madencilerin hakları bugüne kadar yani beş yıldır ödenmedi?”
diyebilirsiniz ki bu, doğru bir sorudur. Bu aşamada sendika devreye giriyor.
Sendika, patronla bir protokol yapıyor. Bu protokole göre patron işten attığı
madencilerin alacaklarını 24 taksitte ödeyeceğini beyan ediyor. Sendika neden
bu aşamada araya girer? İşçilerin haklarını kollaması gereken sendika neden
patronu kurtarmaya gayret eder? Bu soruların cevapları uzun uzun tartışılması
gerekir ancak biz konumuza dönelim. Cumhurbaşkanı her seçim öncesinde yani üç
defa Manisa’ya gelir ve her gelişinde birer taksit ödenir ama gerisi gelmez. Bu
işçilerimizin bir kısmı alacakları için mahkeme yoluna gider. Yerel mahkemeler
sorumlu TKİ’dir hükmünü verir. TKİ, olayı üst mahkemeye götürür. Yargıtay ve
istinaf mahkemeleri de sorumlu olarak TKİ’yi işaret eder ve tazminatları
ödemesini emreder. Evet, söz konusu ocak için hizmet alımı sözleşmesi
yapılmıştır. Ruhsat sahibi TKİ’dir ancak TKİ mahkeme kararlarına rağmen ödeme
yapmaz. Burada TKİ’nin tavrını anlamak mümkün değil. Mahkeme kararları
sonrasında artık bir içtihat oluşmuşken, hak sahiplerine alacaklarını dava
açılmaksızın ödemesi gerekirken, TKİ’nin işçileri mahkeme yoluna sevk etmesi,
dava açan ve kazanan alacaklılara ödeme yapmamasını anlamak mümkün değil.
Özetle Sendika devreye girer, protokol yapar, alacakları takside bağlar, TKİ
sorumluluk kabul etmez, davaları kaybeder ancak işçilere ödeme yapılmaz, olan
hak sahiplerine yani madencilerimize olur ancak artık bıçak kemiğe dayanmıştır.
Maden işçilerimizin bir kısmı dertlerini anlatmak, haklı davalarında kamuoyu
oluşturma amacıyla Ankara’ya bir yürüyüş düzenlemek isterler ancak bu defa da
Soma Kaymakamına takılırlar. İşçilerimiz en demokratik haklarını kullanarak
Ankara’ya on gün sürecek sembolik bir yürüyüş başlatmak istemekte ancak
Kaymakam bey bu sembolik, bu demokratik talebe olumsuz yanıt vermekte. HAK-İŞ’e
bağlı işçilerin Bolu’dan Ankara’ya gitmesinde herhangi bir sakınca yok ancak
Soma’daki işçinin Ankara’ya yürümesi sakıncalı. Burada siyasetin devreye
girmesi ve bu yanlışa bir an önce son vermesi gerekli. Yıllarca mağdur olmuş,
hakkını alamamış işçilerimizin güvenlik güçleriyle karşı karşıya gelmesi
engellenmelidir. Ben burada Eynez ocağında çalışan 2.831 işçinin
mağduriyetinden bahsettim ancak sayı ne yazık ki bununla da sınırlı değil. Uyar
Madencilikten alacaklı olan ve Soma kömürlerinin diğer ocaklarında çalışan,
emekli olan veya işten çıkarılan, tazminatlarını alamayan işçilerimizi de
hesaba katarsak mağdur sayısının 3.600’ü bulduğunu görmekteyiz. Değerli
milletvekilleri, bu konuda meclis olarak inisiyatif almalıyız, bu
madencilerimizin haklı mücadelelerine sahip çıkmalıyız. Bu arkadaşları bir
dinleyelim, onları anlamaya çalışalım, siyaset kurumunu devreye sokalım ve bu
adaletsizliğe son verelim.”
