SOMA KUVA-YI MİLLİYE FOTOĞRAFLARI

1919 tarihinde özgürlük ve bağımsızlık için bir araya gelen Batı Anadolu’nun kahraman evlatlarının verdiği Kuva-yı Milliye mücadelesi her geçen gün daha fazla okunmakda ve araştırılmaktadır. Son zamanlarda özellikle internet ortamında Soma Cephesi ile ilgili anlamlı ve  gurur verici fotoğraflar yayınlanmış ve yayınlanan bu fotoğraflar birçok kişi tarafından beğenilerek paylaşılmıştır. Fotoğraflarla ilgili bilgilerin az olması veya hiç olmaması paylaşımcılar tarafıntan üzüntü ile karşılanmakta ve bunun bir vefasızlık olduğu dile getirilmektedir.

Bugün artık meçhul asker olarak anılan bu kahramanlar Soma, Kırkağaç, Bigadiç, Dursunbey, Kirmastı, Karacabey ve Bandırma’dan gelen 188. Alay’ın askerleri ile kuva-yı milliye  askerleriydi.

Fotoğraflara baktığınızda; ölümü hiçe sayan kararlı ve kendine güvenen bakışlarla karşılaşacaksnız. Başı önde mecburen gelmiş gibi  değil aksine donanımlı ve gönüllü..

Özgürlük ve bağımsızlık ateşinin ilk yakıldığı İzmir şimal mıntıkasının bu kahraman evlatlarına ait fotoğrafların nerede çekildiği ve fotoğrafta kimlerin olduğu konusunda edindiğim bilgileri paylaşmak gereği duydum.

Mekanları cennet olsun demiyeceğim çünkü onların cenneti bu vatandı.

Allah (cc) rahmet eylesin.

Tüm Somalıların evlerine, işyerlerine ve okullarının girişine gururla asabilecekleri bu fotoğraf; 1919 yılında Soma Karamanlı mahallesinde yani bugunkü huzurevinin önündeki bir çeşmenin başında çekilmiş.Eskiden ramazan topunun atıldığı yerin hemen alt tarafı. Arkada; bir köşesi görünen Soma Redif Alayı’nın kışla binası yani Soma Ortaokulu, Hamızdağı’nın sırtları ve nar ağaçları. Fotoğrafın altındaki kahve molası notundan, Soma cephesinde görevli 188. Alay’ın bu binayı karargah olarak kullandığı anlaşılıyor, bu daha önce bilinmiyordu. Fotoğraftaki askerlerin hepsi  Somalı olmayabilir. Soma, Kırkağaç, Bigadiç, Dursunbey, Kirmastı, Karacabey ve Bandırma askerleri Soma emrine verilmişti. O çeşme zamanla harab oldu ve 1982 yılında Şaban Yangılkaya adında bir hayır sever tarafından yeniden yapıldı.

Bu fotoğraftan geriye sadece cumhuriyetin gururu kaldı.

(Foto: facebook Erkan Akbalık Manisa ve İlçeleri Eski Fotoğrafları)

İşte Soma Kuva-yı Milliye kahramanlarının başında fotoğraf çektirdikleri o tarihi çeşmenin bugünkü görünümü, arkada yıkılan kışla binasının yerine yapılan huzur evi ve Hamızdağı sırtları. Arkadaki Atatürk fotoğrafı ile Türk bayrağı şimdi çok daha güzel. Bence o fotoğraf bu çeşmenin başına asılmalı ki bir daha unutulmasın.

Bu fotoğraf yine Soma Karamanlı mahallesinde yani huzur evinin altındaki çeşmenin başında çekilmiş. 1 nolu foto ile aynı yerde çekilmiş. Arkada Redif kışlasının binası görülüyor. Ayaktaki askerlerden sağ baştan ikinci askerin yöremizde yaşayan Afrika kökenli olması onur verici.

https://www.savunmasanayi.org/milli-suurla-yunana-yapilan-ilk-baskin-malgac/ adresinde  yayınlanan bu fotoğrafa ait tüm bilgiler bu kadarcık. Daha önce görmediğimiz bu destansı fotograf; Haziran 1919 tarihinde Soma’ya gelen  14. Kolordu Komutanı Yusuf İzzzet Paşa’nın Soma Kaymakamı Mehmed Necati Bey, Belediye Reisi Çerkes Osman (Fevzi Aydoğdu) Efendi ve Soma Redd-i İlhak Cemiyeti Başkanı Hacı Raşid Efendi gibi Soma eşrafından oluşan bir heyet tarafından karşılanışının fotoğrafıdır.

İlk defa Soma Kaymakamı sayın İhsan Kutlusoy’un 1971 yılında yazdığı Soma kitabında yayınlan ve bütün Somalıların ezbere bildiği bu fotoğraf yine 14. Kolordu Komutanı Yusuf İzzet Paşa’nın Soma’yı ziyaretinde çekilmiştir. 3. nolu fotoğrafa benziyor ama aynısı değil. Her iki foğraftaki kişiler aynı bile olsa çekildikleri mekan farklı. 3 nolu fotoğraf yıkılmış bir binanın önünde çekilmişken bu fotoğraf mamur bir binanın önünde çekilmiş. 3. fotoğrafta Giritli Hüseyin yokken  bu fotoğrafta var ve Cumaköylü İbrahim birinde yerde iken diğerinde ayakta. Dikkatli bakıldığında sanki çizilmiş gibi duran Soma kitabındaki bu fotoğrafın henüz çözemediğimiz bazı özellikleri var. Bu fotoğrafın öyküsünü ancak 1971 yılındaki kitabın yazımına tanık olanlar bilir. Belkide birbiri ardınca çekilmiş de olabilir, bilemiyoruz.

https://www.savunmasanayi.org/milli-suurla-yunana-yapilan-ilk-baskin-malgac/ sitesinden alınan ve internet ortamında sıkça paylaşılan bu fotoğraf daha önce hiçbir yerde yayınlanmadı. Bu fotoğrafla ilgili bir bilgiyede ulaşamadım. Bu fotoğrafın nerede çekildiği ve nereye aid olduğu yazılı değilse de fotoğraf Soma’da çekilmiş gibi. Dikkatli bakıldığında bu fotoğraftaki birçok kişinin diğer fotoğraflarda da yer aldığı görülür. Ortadaki 14. Kolordu Komutanı Yusuf İzzet Paşa ve yanında elinde baston olan kişi de Soma Cinge Cephesi komutanı Yüzbaşı Kemal (Balıkesir) Bey. Arkadakilerin kıyafeti Çerkes kıyafeti. Yusuf İzzet Paşa’nında Şapsığ Çerkezlerinden olması anlamlı…

Batı Cephesi Kuvayımilliye Birlikleri-Soma/Manisa (Fotoğraf: Genelkurmay Başkanlığı ATASE)

https://www.savunmasanayi.org/milli-suurla-yunana-yapilan-ilk-baskin-malgac/ adresinden alınan bu fotoğrafta yerde oturan subayın Soma Cephe Komutanı Yzb. Kemal (Balıkesir) olduğunu düşünüyorum. Fotoğrafta yerde uzananlardan ilkinin Saçlı Efe olduğunu ileri sürülmekte. Eger doğru ise Yüzbaşı Kemal Bey ile Saçlı Efe’yi yanyana ilk defa görüyoruz demekir. Saçlı Efe ile Yzb Kemal Bey’in bu şekilde bir araya gelip gelmediğini bilmiyoruz. Yzb Kemal Bey 9 /10 Haziran 1919 tarihinde Akhisar taaruzu için iftar zamanında Bakır’a geliyor. Teravi namazı için camide toplanan Bakır halkı ile birlikte Akhisar baskınını planlıyorlar ve gece yarısı harekete geçiyorlar. Soma cephesi bir yıla yakın direndi. Bu dönemde görüşmüş olabilirler.

Soma Cephesi Kuva-yı Milliye Birlikleri 1919′

(MSB Milli Mücadele Albümünden )

Bu fotoğraf Cinge taraflarında mevzilerde çekilmiş olabilir. Makineli tüfekler görülür.

‘1891 Soma’ alt bilgisiyle yayınlalan bu fotoğraf 1923 ve daha sonraki bir tarihte çekilmiştir. Cumhuriyetin ilk yıllarına ait bu fotoğrafta 1919 yılı Belediye Reisi Çerkes Osman (Fevzi Aydoğdu) Efendi (çerçeve içinde ki) yine 1919-1923 arası Soma Müftüsü Sakızlı İsmail Hakkı (Bilecen) Efendi ve 1922 yılında göreve başlayan Soma Kaymakamı Talat Bey gibi ileri gelenler görülüyor.