SOKAK KÖPEKLERİNİN VERDİĞİ ZARARLARDA BELEDİYELERİNSORUMLULUĞU

Sahipsiz hayvanların, başta köpekler olmak üzere, korunması, bakım ve gözetimi, saldırgan olanlarının eğitilmesi ve sahiplendirilmeleri, hayvan bakımevlerinin kurulması vb. birtakım görev ve sorumlulukların valiliklere, büyükşehir ve ilçe belediyelerine aittir. Bu görev ve sorumlulukların Belediyeler ve Valiliklere ait olması nedeniyle sokak köpeklerinin kişilere verdiği zararlardan dolayı Belediyeler ile Valiliklerin tazmin sorumlulukları bulunmaktadır.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 125. maddesi uyarınca idareler kendi eylem ve işlemlerinden doğan
zararı ödemekle yükümlüdür.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 7. maddesinin 1. fıkrasının (m) bendinde; ”Büyükşehirin bütünlüğüne hizmet eden sosyal donatılar, bölge parkları, hayvanat bahçeleri, hayvan barınakları, kütüphane, müze, spor, dinlence, eğlence ve benzeri yerleri yapmak, yaptırmak, işletmek veya işlettirmek” büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları arasında gösterilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; çevre ve çevre sağlığı hizmetlerini yapmak veya yaptırmak belediyenin görev ve sorumlulukları arasındadır, 15. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ise, belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunmak belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer almıştır.
5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nun “Yerel yönetimlerin sorumluluğu” başlıklı ek 1. maddesinde; “Büyükşehir belediyeleri, il belediyeleri ve nüfusu yirmi beş bini aşan belediyeler, sahipsiz veya güçten düşmüş ya da tehlike arz eden hayvanların korunması ve sahiplendirilinceye kadar bakımının yapılması ile rehabilitasyonunun sağlanması amacıyla hayvan bakımevleri kurar. Birinci fıkrada belirtilen hayvanlar, ilgili belediyeler tarafından hayvan bakımevine götürülür. Hayvan bakımevi kurma zorunluluğu olmayan belediyeler ile il özel idareleri ise sorumluluk alanındaki bu hayvanları en yakın hayvan bakımevine götürür. Bakımevlerine alınan hayvanlar Bakanlık veri sistemine kaydedilir.
Rehabilite edilen köpekler, sahiplendirilinceye kadar hayvan bakımevlerinde barındırılır.” hükmüne; Bu Kanun uyarınca çıkarılacak yönetmelikler, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde yürürlüğe konulur.” hükmüne; geçici 4. maddesinde; “Büyükşehir belediyeleri, il belediyeleri ve nüfusu
yirmi beş bini aşan belediyeler 31/12/2028 tarihine kadar ek 1 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen
hayvan bakımevlerini kurmakla ve mevcut bakımevlerinin koşullarını iyileştirmekle yükümlüdür.” hükmüne yer verilmiştir.
Sahipsiz hayvanların, başta köpekler olmak üzere, korunması, bakım ve gözetimi, saldırgan olanlarının eğitilmesi ve sahiplendirilmeleri, hayvan bakımevlerinin kurulması vb. birtakım görev ve sorumlulukların valiliklere, büyükşehir ve ilçe belediyelerine ait olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre sokak köpekleri barınakları kurmak, park ve bahçeleri vatandaşların güvenli bir biçimde kullanmasını sağlamak Büyükşehir Belediyelerinin sorumluluğundadır. Hayvan bakımevi kurmak ve sokak köpeklerine burada bakmakla yükümlüdürler. Kamu idareleri yapmakla yükümlü bulundukları hizmetleri gereği gibi ifa etmekle beraber bu hizmetin işleyişini sürekli olarak kontrol etmek ve hizmetin yürütülmesi sırasında gerekli önlemleri almakla da yükümlüdür. Belediyece bu yükümlülüğünün yerine getirilmemesi suretiyle hizmetin kötü veya geç işlemesi ya da gereği gibi işlememesi sonucunda bir zarara sebebiyet verilmiş olmasının, hizmet kusuru nedeniyle meydana gelen maddi veya manevi zararları tazmin sorumluluğu yükleyeceği idare hukukunun yerleşmiş ilkelerindendir.
Sokak köpeklerinin verdiği zararlardan Valilikler, Büyükşehir ve İlçe Belediyeleri sorumludur. Zarar gören kişinin tedavi masrafları bu kapsamdadır. Kişiler köpek saldırısına uğradığı esnada yaşadığı korku ve panik nedeniyle manevi tazminat isteyebilecektir. Köpek saldırısı nedeniyle engelli hale gelen kişiler, hayatı boyunca gelir kaybına uğrayacağından, ileriye yönelik elde edemeyeceği tüm gelir kayıplarını talep edebilecektir. Saldırı sonucu kişi vefat ederse, ailesi destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi
tazminat talep edebilecektir.